Usuwanie azbestu poza kontrolą

Według danych Państwowej Inspekcji Pracy, tylko w ubiegłym roku co trzecia firma usuwająca materiały azbestowe z budynków nie oznakowała strefy zagrożenia tym surowcem, a co piąta niewłaściwie postępowała z odpadami azbestowymi.

W trakcie nieprawidłowego usuwania do powietrza dostaje się najwięcej groźnych dla zdrowia włókien azbestu. Lepiej w ogóle go nie usuwać, niż robić to nieumiejętnie, mówi prof. Neonila Szeszenia-Dąbrowska z Instytutu Medycyny Pracy im. J. Nofera w Łodzi.

Łódzki instytut monitoruje stan zdrowia mieszkańców 28 miejscowości, w których znajdowały się dawne zakłady azbestowe. Do końca 2008 r. na choroby wywołane pyłem azbestowym zapadło 1,9 tys. monitorowanych osób. Większość choruje na pylicę, ale u ponad 400 osób wykryto raka płuc lub raka międzybłoniaka opłucnej, nieuleczalny nowotwór, który uśmierca najczęściej w ciągu roku od zachorowania. A chorych będzie jeszcze przybywać, bo pierwsze objawy schorzeń mogą się ujawnić nawet po 20 latach od kontaktu z niebezpiecznymi włóknami.

Trudno powiedzieć, jak wielka jest skala procederu nielegalnego usuwania azbestu. Z szacunków przedstawionych w powstałym w lipcu 2009 r. rządowym "Programie oczyszczania kraju z azbestu na lata 2009 - 2032" wynika, że do końca 2006 r. usunięto 962 tys. ton wyrobów zawierających azbest. Tyle że do 2005 r. na legalnych składowiskach zdeponowano jedynie 160 tys. ton takich materiałów.

Co stało się z resztą? Na to pytanie rządowy program nie odpowiada. Ile zostało do usunięcia? Ponad 14,5 mln ton materiałów zawierających azbest. Rząd oszacował, że poradzi sobie z tym problemem do 2032 r. Jednak przy obecnym tempie usuwania tych wyrobów nawet tak odległy termin jest nierealny. Przykładowo, jeśli administracja województwa lubelskiego utrzyma tempo z ostatnich kilku lat, problem z usuwaniem azbestu przestanie w tym regionie istnieć dopiero w... 2576 r.

Takich wyliczeń dokonała Najwyższa Izba Kontroli, wytykając przy okazji władzom gmin z tego województwa, że nie mają pełnych informacji o rodzaju, liczbie i miejscach wyrobów azbestowych na swoim terenie. A co za tym idzie - nie realizują ustawowego nakazu egzekwowania od prywatnych właścicieli oświadczeń o braku wyrobów azbestowych.

Bezpieczną granicą stężenia azbestu w materiałach budowlanych jest poziom 1 tys. włókien na metr sześcienny. W niektórych województwach nawet ten wyśrubowany poziom został jednak przekroczony. Stężenie azbestu przekroczyło wskaźnik w co piątym punkcie pomiaru - łącznie w 1300 punktach z ponad 700 gmin.

źródło: Dziennik Gazeta Prawna
zdjęcie: www.vip.maxifon.pl